Đề xuất bổ sung khái niệm “chung cư có thời hạn” trong Luật Nhà ở

Ủy ban Pháp luật và Tư pháp đề nghị cân nhắc bổ sung khái niệm “chung cư có thời hạn” vào dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi), nhằm tránh cách hiểu khác nhau về thời hạn sử dụng nhà chung cư.

Sáng 19/8, Quốc hội nghe Tờ trình và Báo cáo thẩm tra về định hướng chính sách sửa đổi Luật Nhà ở năm 2023. Theo Bộ trưởng Xây dựng Trần Hồng Minh, việc sửa đổi luật nhằm tiếp tục thể chế hóa chủ trương của Đảng và Nhà nước, đồng thời tháo gỡ những vướng mắc trong phát triển, quản lý và giao dịch nhà ở.

Đề xuất bổ sung khái niệm “chung cư có thời hạn”

Trình bày báo cáo thẩm tra, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp Phan Chí Hiếu cho biết các quy định về thời hạn sử dụng nhà chung cư và chính sách cải tạo, xây dựng lại nhà chung cư trong dự thảo Luật Nhà ở cơ bản kế thừa Luật Nhà ở 2023.

Tuy nhiên, Ủy ban Pháp luật và Tư pháp đề nghị cơ quan soạn thảo cân nhắc bổ sung khái niệm “chung cư có thời hạn” vào dự thảo luật.

Theo cơ quan thẩm tra, việc bổ sung khái niệm này nhằm làm rõ cách hiểu về thời hạn sử dụng nhà chung cư, hạn chế những cách diễn giải khác nhau trong thực tiễn, đặc biệt liên quan đến quyền sở hữu và việc sử dụng căn hộ.

Đây cũng là nội dung đáng chú ý trong quá trình hoàn thiện các quy định pháp luật về sở hữu nhà ở và quản lý sử dụng nhà chung cư.

Đề xuất nhiều chính sách mới về nhà ở

Theo Bộ trưởng Xây dựng Trần Hồng Minh, dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi) bổ sung nhiều định hướng mới, trong đó có việc phát triển 4 nhóm nhà ở gồm nhà ở thương mại, nhà ở cho thuê, nhà ở công vụ và nhà ở chính sách.

Dự thảo cũng bổ sung một chương mới về phát triển nhà ở cho thuê, quy định về đối tượng được thuê, hình thức phát triển bằng vốn nhà nước và vốn ngoài nhà nước, yêu cầu đối với dự án, thủ tục đầu tư, chính sách ưu đãi, giá thuê và quản lý nhà ở cho thuê.

Bên cạnh đó, dự thảo bổ sung quy định về nhà lưu trú cho chuyên gia và người lao động ngoài khu công nghiệp.

Trong lĩnh vực cải tạo, xây dựng lại nhà chung cư, dự thảo đề xuất bổ sung hình thức hợp đồng BT nhằm huy động thêm nguồn lực. Đồng thời, cho phép thuê đơn vị chuyên nghiệp thực hiện một số nhiệm vụ của ban quản trị nhà chung cư, qua đó nâng cao chất lượng quản lý và vận hành.

Rà soát chính sách phát triển nhà ở thương mại

Đối với nhà ở thương mại, Ủy ban Pháp luật và Tư pháp đề nghị tiếp tục nghiên cứu việc sử dụng các công cụ quản lý về quy hoạch, xác định giá đất và yêu cầu về hạ tầng để định hướng phát triển nhà ở theo từng phân khúc.

Các phân khúc được đề cập gồm nhà ở cao cấp, trung cấp và bình dân, với mức lợi nhuận hợp lý, phù hợp nhu cầu thực tế của người dân.

Cơ quan thẩm tra cũng đề nghị tiếp tục rà soát các quy định về quy hoạch, chiến lược và chương trình phát triển nhà ở, làm rõ mối quan hệ với các loại quy hoạch liên quan nhằm rút ngắn thủ tục đầu tư, quy hoạch, giao đất và cấp phép xây dựng.

Tăng kiểm soát chính sách nhà ở

Đối với nhà ở chính sách, Ủy ban Pháp luật và Tư pháp đề nghị có cơ chế kiểm soát chặt chẽ, minh bạch đối tượng được hưởng ưu đãi về nhà ở, tránh tình trạng trục lợi chính sách và đầu cơ nhà ở.

Với nhà ở cho thuê, cơ quan thẩm tra đề nghị làm rõ nhóm đối tượng được ưu tiên, nguồn vốn của quỹ nhà ở, cơ chế quản lý nhà ở cho thuê được đầu tư bằng vốn nhà nước và nhà ở thuộc tài sản công.

Đồng thời, cần làm rõ cơ sở đề xuất chính sách về nhà lưu trú cho chuyên gia, người lao động ngoài khu công nghiệp cũng như điều kiện, đối tượng và hình thức hỗ trợ đối với dự án và chủ đầu tư.

Tiếp tục tháo gỡ vướng mắc quản lý chung cư

Về quản lý, sử dụng nhà chung cư, Ủy ban Pháp luật và Tư pháp đề nghị tiếp tục rà soát, sửa đổi các quy định nhằm xử lý triệt để những điểm nghẽn hiện nay.

Các vấn đề được lưu ý gồm tranh chấp về phần sở hữu chung, sở hữu riêng của nhà chung cư; hoạt động của ban quản trị và ban quản lý nhà chung cư.

Việc đề xuất bổ sung khái niệm “chung cư có thời hạn” vì vậy được xem là một trong những nội dung cần tiếp tục làm rõ khi sửa đổi Luật Nhà ở, nhằm tạo cách hiểu thống nhất về thời hạn sử dụng và quyền sở hữu nhà chung cư.